Zijn er voorwaarden verbonden aan het auteursrecht?
Om een auteursrecht op een dergelijk werk te kunnen inroepen moet het werk voldoen aan de vereiste van de originaliteit.
Dat betekent dat de auteur bij het tot stand brengen van zijn werk moet beschikken over ruimte om zijn creatieve vrijheid los te laten: hij levert een intellectuele inspanning die in een bepaalde vorm wordt gegoten waarin zijn persoonlijke toets is verwerkt.
Indien het werk wordt bepaald door zuiver technische overwegingen, regels of beperkingen, dan is de kans groot dat er niet kan worden voldaan aan de voorwaarden van de originaliteit. Zo oordeelde de Rechtbank van Koophandel te Gent (recent daarin gevolgd door het Hof van Beroep te Gent) dat er bij het opmaken van een lastenboek wel een menselijke prestatie aanwezig is, maar die is niet voldoende om auteursrecht te verkrijgen. Volgens deze rechtspraak is de inhoud, opbouw, indeling grotendeels functioneel en zakelijk van aard en is de creatieve vrijheid daardoor beperkt.
De originaliteit wordt sinds het Infopaq-arrest van het Hof van Justitie van 16 juli 2009 omschreven als “de uitdrukking van de eigen intellectuele schepping van de auteur ervan”: door het maken van vrije en creatieve keuzes kan de auteur aan zijn werk een persoonlijke stempel geven. Zo oordeelde hetzelfde Hof van Justitie in het Painer arrest van 1 december 2011 dat ook bij een portretfoto de auteur diverse keuzes kan maken en op verschillende momenten in de totstandkoming van de portretfoto zijn vrije en creatieve keuzes zal kunnen maken.
►Lees ook: Rulingcommissie helpt KMO's met modelaanvragen
U schrijft zelf beroepshalve of in uitoefening van uw taak; wat met die inkomsten ?
Schrijft u zelf teksten die op de website van uw onderneming worden gepubliceerd? Schrijft u teksten voor de nieuwsbrief van uw onderneming? Bent u als ontwerper actief en is het uw dagelijkse taak om creatieve prestaties te leveren? Maakt u als architect plannen of maquettes? Heeft u het logo van uw onderneming gecreëerd?
Dan is de kans groot dat u, misschien zonder het te beseffen, elke dag uw vrije en creatieve keuzes de loop laat om een intellectuele prestatie te leveren en deze in een welbepaalde vorm te gieten die u vervolgens door uw klanten laat gebruiken of door uw eigen onderneming…
U kunt dus mogelijks op die werken een auteursrecht claimen.
In dat geval kunt u (auteur) als enige toestemming verlenen om uw teksten te gebruiken, deze mee te delen aan een publiek of deze te bewerken.
Aan die toestemming kunt u voorwaarden koppelen, zoals de betaling van een auteursvergoeding.
Welnu, in dat geval kunt u genieten van een fiscaal voordeel: sinds 1 januari 2008 bestaat een fiscaal gunstig regime voor de natuurlijke persoon die een inkomst ontvangt uit zijn auteursrechten.
Voor een brutobedrag tot maximaal €59.970 wordt dat inkomen als roerend beschouwd en bedraagt het belastingtarief op deze inkomsten slechts 15%.
Wat met de fiscus?
De fiscus is uiteraard kritisch.
Zo werd reeds geoordeeld dat ‘het geven van adviezen, het opmaken van de berekenmodules en het geven van opleidingen’ door een boekhouder veelal gewoon een voorstelling van de werkelijkheid betreft waarin te weinig persoonlijke creatieve vrijheid schuilt om echt te kunnen spreken van een persoonlijke creatie.
Het is dus aangewezen om een regeling inzake uw auteursrechten goed voor te bereiden en contractueel vast te leggen. Dat kan bijvoorbeeld eenvoudigweg door een overeenkomst te sluiten tussen u als zaakvoerder en de vennootschap onder de welke u uw diensten verleent. De Wet vereist immers dat er sprake is van een cessie (u draagt de auteursrechten over) of concessie ( U verleent een gebruiksrecht) van uw auteursrechten. Die cessie of concessie kunt u, met alle gewenste modaliteiten, met uw vennootschap vastleggen in een overeenkomst. De vennootschap keert u daarvoor vergoedingen uit die u fiscaal kan optimaliseren.
U kunt bij de fiscus echter ook een ruling aanvragen: dat verleent u zekerheid indien u deze fiscale gunstregeling wenst toe te passen.
